
ҚЫРАН ҚҰСТЫҢ ЖАБДЫҚТАРЫ: ҚҰНДАҚ
9 августа, 2024
ҚЫРАН ҚҰСТЫҢ ЖАБДЫҚТАРЫ: ЖЕМАЯҚ
19 августа, 2024Бұл екеуі қашанда қатар жүреді. Қолға үйретуге, ұстап жүруге және байлап қоюға арналған жабдықтар. Қыран құстардың жіліншіктеріне тағылатын арнайы бауды балақбау немесе аяқбау деп айтады. Балақбау — қыран құстың аяғында үнемі бірге жүреді. Балағын ұстап, айналып тұратын білезігінің кеңдігі білектің жуан –жіңішкесіне қарай өлшенеді. Ал, жалпақтығы 4 сантиметрдей болады. Ол тұғырдан ұшып кетпес үшін қажет. Әдетте, қыран құстарға тағылатын бау жұмсақ иленген тері, былғары, жарғақ немесе қыжымнан құстың жіліншігіне лайық тігіледі.Немесе, мұны былғарыдан тіліп алып, ішкі жағын жұмсақ шүберек, киізбен астарлап, екі шетінен жіңішке қайыс көктеп өткізіп, екі ұшына келгенде екі бүлдіргі шығарады. Балақ бауды екі бүлдіргіге өткермелеп, құстың балағына тағады. Балақ баудың ұзындығы 30-35 сантиметрдей, жуандығы 3 мм-дей болуы тиіс. Бұны да илеген қайыстан өріп, немесе жұмырлап ұшына жеңіл жез, мыстан тұйықтап ілмек қадап, оған кішкене дөңгелек шығыршық өткізеді.
Жіліншікті орап, бунақтап тұратын тұсы алақан деп аталады. Шолақ балақбау немесе аяқбау үнемі қыран құстың аяғында болады. Оның ұшындағы шығыршықтар арқылы ұзындығы бір құлаштан астам жіңішке әрі жұмыр етіп өрілген бау өткізіледі. Оны іргебау деп атайды. Іргебау төрт, не алты таспадан өріледі. Оның бір ұшына сүйектен, мүйізден немесе ұшқат, ырғай, емен, тобылғы тәрізді қатты ағаштан жонылған көлденең тиек тігіледі. Оны тобыршақ деп атайды.
«САЯТШЫЛЫҚҚА ҚАЖЕТТІ ҚҰРАЛ-ЖАБДЫҚТАР МЕН ОЛАРДЫҢ ЖАСАЛУ ЖОЛДАРЫ» мақаласынан/ Автор: Мүптекеев Ұ. Е.
Дереккөз: https://zool.kz/wp-content/uploads/2020/01/sbornik_lovchie_2017.pdf